6η Αυγούστου 1945

Hiroshima, Ιαπωνία:

Για πρώτη φορά στην Ιστορία γίνεται χρήση πυρηνικής βόμβας. Μέσα σε μόλις 44 δευτερόλεπτα, o Little Boy στοίχισε τις ζωές περίπου 150.000 ανθρώπων και ισοπέδωσε τα 2/3 της πόλης. Η επίθεση στην Χιροσίμα (και το Ναγκασάκι λίγες μέρες μετά) θεωρείται ένα από τα τραγικότερα γεγονότα του 20ου αιώνα και ένα έγκλημα κατά τις ανθρωπότητας.

Los Alamos, ΗΠΑ:

Την ίδια ώρα που το θερμικό και ωστικό κύμα του Little Boy σαρώνουν την Χιροσίμα, στο ερευνητικό κέντρο του Los Alamos, στο Νέο Μεξικό, μερικά από τα πιο λαμπρά μυαλά της Σύγχρονης Φυσικής που εργαζόταν στο Manhattan Project, πανηγυρίζουν με σαμπάνιες, χορούς και τραγούδια την επιτυχία τους. O Richard Feynman αρκετά χρόνια αργότερα, θα μιλήσει ανοιχτά στο BBC (Horizon, The Pleasure of Finding Things Out, 1981) για αυτή την ακραία αντίθεση, καθώς και την κατάθλιψη που ο ίδιος βίωσε όταν πλέον συνειδητοποίησε τί είχε συμβεί.

Η ύβρις αυτή του Los Alamos, ενέπνευσε και αποτυπώθηκε στο ομώνυμο τραγούδι "6η Αυγούστου" (Τρύπες, Πάρτυ στο 13ο Όροφο, Virgin Records 1987):

Στη δροσιά μιας αναπάντεχης, πολύχρωμης βροχής

κάτω απ’ το φως του διαλυμένου φεγγαριού

θα τραγουδάμε ξαφνιασμένοι το τέλος της αρχής

με μελωδίες του παλιού καλού καιρού

Σε πολιτείες σκοτεινές κάτω απ’ τη γη

καθώς η άνοιξη δε θα `ρχεται, θα αργεί

θα ερωτευόμαστε ο ένας τη σκιά του αλλουνού

θα `μαστε οι λίγοι οι εκλεκτοί κι οι τυχεροί!

Θα'μαστε λίγοι οι εκλεκτοί...

Ζήτω οι βόμβες κύριοι!

Ζήτω το καλοκαίρι!

Ζήτω οι πίθηκοι...

Valia Calda

"...το νερό στη Βάλια Κάλντα άμα θα το πιεις σε πίνει

σ’ αγκυλώνει και σ’ αφήνει να παραμιλάς..."

Ξανά

Και ξανασμίξαμε. Αγκαλιασμένοι όλοι σ'ένα χορό λαβύρινθο, τυλιγμένοι από ιδρώτα κι ανάσες αλκοολικές. Κι ήταν εκεί ξανά το μισοφέγγαρο, ν'ανατέλλει μέσα απ'το χάραμα πυροδοτώντας μια αδιάκοπη δοξαριά. Πατούσαμε γερά τα βήματά μας, χωρίς φόβο, χωρίς ελπίδα, ελεύθεροι. Ξέραμε τί μας περιμένει. Πώς φτάσαμε ως εδώ αποκαμώσαμε να ρωτάμε κι απάντηση πάψαμε να ζητούμε. Θα αποχωριστούμε τα πιο αθώα μας πρόσωπα, ξανά και ξανά, με μια βαλίτσα στο χέρι, με μια πέτρα για καρδιά. Μα ο Σκορπιός θα συνεχίσει να τρεμοπαίζει στον ορίζοντά μας και πέντε βήματα γερά πάνω σε ξένα χώματα, ώθηση και παλμό θα μας δίνουν να μη μετρούμε αυτά που ζήσαμε, αλλά να ζούμε αυτά που μάθαμε.

Κόκκινη έρημος

Ο μικρός Νικόλας κάθεται στο σαλόνι περιμένοντας να πάει η ώρα 6. Όπως κάθε Κυριακή έτσι και σήμερα περιμένει να χτυπήσει το τηλέφωνο. Απ'το παράθυρο χαζεύει τ'απεναντινά σπίτια. Κόκκινα τουβλάκια όλα, σαν τα μικρά του Lego, κόκκινα τουβλάκια κάτω από γαλάζιο ουρανό. Θυμήθηκε εκείνη την εικόνα απ'το αεροπλάνο όταν φτάνανε σ'αυτή τη μακρινή τη χώρα. Είχε ενθουσιαστεί που θα ταξίδευε με αεροπλάνο, χρόνια πολλά το ονειρευόταν. Κάποια στιγμή ανοίγει δειλά το παράθυρο, ο ήλιος έκαιγε και ο Νικόλας έσφιξε τα βλέφαρά του αντανακλαστικά. Δεν είχε ξαναδεί κάτι παρόμοιο. Κόκκινη απέραντη έρημος κι ένας καθαρός ανέφελος ουρανός. Ούτε σπίτια, ούτε δρόμοι, ούτε δέντρα, ούτε βουνά. Κόκκινη έρημος. Η μόνη ένδειξη ζωντάνιας εκεί κάτω ήταν κάποιοι ξεριζωμένοι γυμνοί θάμνοι που κουτρουβαλούσαν άσκοπα, έρμαια του ανέμου. Ο Νικόλας τρόμαξε κι έκλεισε αμέσως ξανά το παράθυρο.

[Ντρίιιιν]

-Ναι;

-Ποιό παιδάκι είναι στο τηλέφωνο;

-Γιαγιά, ο Νικόλας είμαι!

-Καμάρι μου, καλημέρα είναι 8 η ώρα εδώ.

-Το ξέρω γιαγιά, εδώ είναι 6 το απόγευμα. Γιαγιά, πότε θα'ρθεις; Θέλω να μου φτιάξεις κοτόπουλο με μπάμιες και πατάτες τηγανιτές.

-Ό,τι θες παιδί μου θα σου μαγειρέψω. Θα'ρθω, αμα τελειώσει ο χειμώνας με το καλό.

-Έτσι μου'χες πεί και πέρυσι γιαγιά...

[Έτσι θα σου ξαναπώ και φέτος παιδί μου]

Κάθε κυριακάτικο τηλεφώνημα μια εθελότυφλη επανάληψη. Και κάθε τέλος της συνδιάλεξης μια ανάμνηση εικόνων και γεύσεων. Ο μικρός Νικόλας κοίταξε πάλι έξω απ'το παράθυρο τα κόκκινα τουβλάκια. Τώρα τα ένοιωθε ακριβώς όπως τη κόκκινη έρημο που διέσχισε με το αεροπλάνο. Παγιδευμένος ανάμεσά τους με τις παιδικές του αναμνήσεις να κουτρουβαλούν ξεριζωμένες και να χάνονται όπως φυσάει ο άνεμος. 

[http://www.flickr.com/photos/sysy81/2667317444/]

Αδράνεια

Γυρνώντας πάντα απ'τη δουλειά, στο δρόμο για το σπίτι, χαζεύεις τον κήπο έξω απ'την εγκατελελειμμένη μονοκατοικία. Σχεδόν πάντα από το άγριο αναριχώμενο γιασεμί κλέβεις ένα ανθάκι, οσφραίνεσαι με όλες σου τις αισθήσεις το μεθυστικό του άρωμα, περνάς το γιασεμί στ'αυτί και συνεχίζεις. Υπήρξαν πολλές φορές που κοντοστάθηκες έξω απ'την καγκελόπορτα κοιτώντας με λαχτάρα την ψάθινη καρέκλα κάτω από την λεμονιά. Θα'θελες να μπεις μα ντρέπεσαι μήπως σε δει κανένας γείτονας. Κι ύστερα πώς να τολμήσεις να τσαλαπατήσεις τον κήπο με τα λερωμένα σου παπούτσια, πώς να μολύνεις την ευωδιά του κήπου με τον ιδρώτα σου. Όχι, γυρνάς σπίτι στο τσιμεντένιο σου μπαλκόνι. Γυμνόστηθος, προσπαθώντας να βολευτείς στην πράσινη πλαστική καρέκλα, αγναντεύεις το μισοφέγγαρο που ξεπροβάλλει μεσά απ'τις κεραίες. Κεραίες σκιάχτρα που μαύρα πουλιά προσέλκονται και άνομες σκέψεις απωθούνται. Σκύβεις να σβήσεις τ'αποτσίγαρο στην γλάστρα με το ξεραμένο γεράνι και το μαραμένο γιασεμί γλυστρά από τ'αυτί σου. Δεν μυρίζει πια. Αύριο λες θα κόψεις άλλο ανθάκι, κι αύριο άλλο πάλι κι αύριο πάλι και πάλι. Μέχρι τη μέρα που κηπουρός θα κόψει τους βλαστούς του ή ο κήπος δε θα υπάρχει πια, θα ξεραθεί από την ανυδρία. Κι εσύ ακόμα στο μπαλκόνι θ'αγναντεύεις τις ταράτσες, με την ανάμνηση μιας μυρωδιάς που ντράπηκες να κατακτήσεις.

Sofar, so good

Το Λονδίνο είναι μια άπειρη μουσική σκηνή. Συρροή καλλιτεχνών απ'όλο τον κόσμο, ονόματα μεγάλα, συναυλίες, gigs και φεστιβάλ λαμβάνουν χώρα συνεχώς σε μια πόλη που ποτέ δεν κοιμάται. Μέσα απ'αυτή την καλλιτεχνική οχλαγωγία, ένα εναλλακτικό μουσικό κίνημα αντιτίθεται στον mainstream τρόπο διασκέδασης αναζητώντας την απλότητα και την αμεσότητα.

To Sofar ξεκίνησε πειραματικά πριν 4 χρόνια σ'ένα σπίτι του Λονδίνου στο Kensal Rise κι αυτή τη στιγμή έχει εξαπλωθεί σε μερικές από τις μεγαλύτερες πόλεις του κόσμου. Νέα Υόρκη, Παρίσι, Βερολίνο, Μελβούρνη, Μπουένος Άιρες... Η ιδέα έχει ως εξής: αντί να στριμωχτούμε σ'ένα club με τσιγάρα, φασαρία, κινητά που χτυπάνε και πανάκριβα cocktails, μαζεύουμε τους φίλους μας και διοργανώνουμε τζάμπα συναυλία στο διαμέρισμά μας. Αδύνατον; Κι όμως συμβαίνει. Και με τεράστια επιτυχία!

Ανοίγεις λοιπόν από περιέργεια την ιστοσελίδα του Sofar κι εγγράφεσαι στο newsletter. Σύντομα λαμβάνεις ενημερωτικό e-mail με τις προσεχείς secret gigs ανά τον κόσμο. Δεν έχεις παρά να δηλώσεις το ενδιαφέρον σου και να περιμένεις αν και σε ποιό απ'όλα τα events θα σε επιλέξουν (τυχαία). Απ'τη στιγμή που θα επιλεγείς, λαμβάνεις ένα e-mail one week in advance για επιβεβαίωση κι ένα e-mail με την διεύθυνση του σπιτιού ανήμερα της συναυλίας. Παίρνεις 1-2 φίλους, αγοράζετε μπύρες απ'το περίπτερο και χτυπάτε το κουδούνι ενός άγνωστου διαμερίσματος, μιας άγνωστης πολυκατοικίας σε μια άγνωστη γειτονιά της πόλης. Μέχρι εκείνη τη στιγμή θα'σαι σίγουρα δυστακτικός, ο δυσταγμός όμως πολύ σύντομα μετατρέπεται σε ενθουσιασμό. Τα διαμερίσματα, που προσφέρονται από απλούς ανθρώπους αφιλοκερδώς, έχουν συνήθως μεγάλους χώρους, τύπου open plan. Ο κόσμος είναι more or less από 50 έως 80 άτομα. Η μικροφωνική έχει στηθεί κι όλοι αράζουν ήρεμα στους καναπέδες, τις μοκέτες ή ακουμπάν όρθιοι στους τοίχους. Και η συναυλία ξεκινά.

Νεαροί ταλαντούχοι καλλιτέχνες, σε συγκροτήματα ή solo, ανεβαίνουν επί "σκηνής" παρουσιάζοντας ένα μικρό κομμάτι της δουλειάς τους. Η μουσική κυρίως indie, folk ή pop rock, ως επί το πλείστον όμως σε ακουστική version από σεβασμό στους γείτονες. Ο κόσμος ακούει προσεκτικά και με ευλάβεια τη κάθε νότα και τον κάθε στίχο συμμετέχοντας και αλληλεπιδρώντας σαν να'ναι κομμάτι της παράστασης. Καθώς τα συγκροτήματα εναλλάσσονται, το κοινό βρίσκει την ευκαιρία να μιλήσει με τους μουσικούς, ν'ανταλλάξει ιδέες, απόψεις, μουσικά νέα και δρώμενα. Έτσι οι νέοι καλλιτέχνες αποκτούν κοινό και οι θαυμαστές βρίσκουν τα νέα του ινδάλματα. Μια εξαιρετική ζύμωση που σου δίνει την αίσθηση ότι κάτι πολλά υποσχόμενο γεννιέται εκεί μπροστά σου!

Σημειώστε το λοιπόν καλά. Θα το ξανακούσετε σίγουρα πολύ σύντομα...

www.sofarsounds.com

www.twitter.com/Sofarsounds

www.facebook.com/sofarsounds

Indigo Earth @Sofar Bristol:

Duologue @Sofar New York:

Bastille @Sofar London:

...να ξέρεις τί λες.

 [νυχτα]

Πλατεία Μοριχόβου. Παλιά Λαδάδικα. Όσες γεύσεις, τόσες εικόνες. Όσες μυρωδιές, τόσες αναμνήσεις. Όσες μουσικές, τόσες λέξεις. Ποτήρια να τσουγκρίζουν, συντονισμένα με τη μελωδία ενός ρεμπέτικου που παίζει κάπου στο βάθος. Σταλιά σταλιά το νερό πέφτει θολώνοντας το ούζο. Σταλιά σταλιά το ούζο ρέει στα σωθικά θολώντας τις σκέψεις, παραλύοντας τις αντιστάσεις. Θεία μετάληψη η κατανάλωση αλκοόλ με φίλους. Κοινωνοί των πιο απόκρυφων σκέψεων, των πιο ειλικρινών βλεμμάτων.

"Δεν έχω πεί ποτέ ψέματα"

Όλοι λέμε ψέματα. Είτε στους άλλους, είτε στον εαυτό μας. Είτε από αφέλεια, είτε από συμφέρον. Ψέματα δεν είναι μόνο όσα de facto έχουν ειπωθεί χωρίς να εννοούνται. Ψέματα είναι κι αυτά που εν γνώσει δεν λέγονται, αφήνοντας ελαφρά τη καρδία να αιωρούνται, να πλανώνται στον αέρα καλλιεργώντας προσδοκίες. Κι όταν φτάνει η κρίσιμη στιγμή ανάληψης των ευθυνών, με μια άρνηση ισοπεδώνουμε την όποια κατηγορία, αφοπλίζουμε τον κάθε αντίπαλο. Μόνοι. Όλα μόνοι. Πάντα μόνοι.

Όλοι λέμε ψέματα. Είτε στους άλλους, είτε στον εαυτό μας. Είτε μικρά αθώα, είτε μεγάλα που ανοίγουν πληγές. Πληγές αιμορραγούσες. Όχι όμως σ'αυτούς που αγαπάμε. Γι'αυτούς έχουμε ευθύνη. Την ευθύνη να μπορούμε να τους κοιτάμε κατάματα.

Πλατεία Αγίου Γεωργίου. Μεϊντάνι. Πόσες γεύσεις, πόσες εικόνες, πόσες μυρωδιές, πόσες αναμνήσεις, πόσες μουσικές, πόσες μαντινάδες. Εκεί, μεταξύ ρακής και μαντολίνου διεμήνυσε ορθώς ο Λουδοβίκος των Ανωγείων:

"Όπου αγαπάς μη πολυπάς, κι αν πολυπάς μη πολυκάτσεις, κι αν πολυκάτσεις να μη πολυμιλείς, κι αν πολυμιλείς να ξέρεις τί λες."

Εβίβα στ' ανείπωτα...

Καθρέφτης

Μέχρι τώρα όλα ήταν καλά. Όλα τακτοποιημένα πίσω από βαρύγδουπες λέξεις. Λέξεις για όλες τις περιστάσεις. Ρήσεις, αποφθέγματα, φιλοσοφίες, ατάκες, στίχοι. Τα'χεις αποστηθίσει, σε βγάζαν συχνά από αδιέξοδο όταν συζητούσες με τους φίλους σου, όταν ήθελες να εντυπωσιάσεις τους γύρω σου, όποτε προσπαθούσες να κατακτήσεις νεαρές αέρινες υπάρξεις.

Μα έρχεται μια στιγμή που δεν τα'χεις υπολογίσει σωστά. Συνήθησες το καλοκαίρι, άφησες το παράθυρο μισάνοιχτο μα ο Σεπτέμβρης είναι απρόβλεπτος, μια κρύο μια ζέστη, και άξαφνα μες στη νυχτερινή σιγαλιά φυσάει πρώιμος αέρας εισβάλλοντας στο οχυρό σου.

Και βρίσκεται κείνο το λινό σεντόνι που ποτέ δεν τόλμησες ν'αγγίξεις, ποτέ δεν θέλησες να κατεβάσεις απ'τον τοίχο, τ'άφησες να κρέμεται, στερεωμένο με τα χρόνια από έντεχνα πλεγμένους ιστούς αράχνης. Μ'αυτό το αεράκι, αυτό το αθώο κι αιφνίδιο αεράκι τα ανατρέπει όλα. Παρασέρνει το σεντόνι στο πέρασμά του κι όπως κυματίζει πέφτοντας κατάχαμα, αποκαλύπτει έναν παγερό χλωμό καθρέφτη. Και στέκεσαι εκεί μπροστά μόνος, αντιμέτωπος με το είδωλό σου, τον εαυτό σου, την πραγματικότητα. Δεν είναι εκεί κανείς να σε υποστηρίξει, κανείς να μιλήσει για'σενα. Ούτε ο Καζαντζάκης, ούτε ο Καββαδίας, ούτε ο Μπρεχτ, ούτε ο Μόρισον.

Είναι η στιγμή σου. Να μιλήσεις. Ούτε πριν, ούτε μετά. Τώρα.

Καλημέρα

Μια λέξη αρκεί. Ν'ανοίγεις την εξώπορτα κι ένα φρέσκο αεράκι να πλημμυρίζει τα μαλλιά.

Μια λέξη αρκεί. Να ξεπροβάλλουν μες απ'τα τσιμεντένια πεζοδρόμια ινδικά φούλια κι αναρριχώμενοι κισσοί.

Μια λέξη αρκεί. Ν'ακούς ωδικά εξωτικά πουλιά την ώρα που διασχίζεις πεζός τη διάβαση ανάμεσα στο μποτιλιάρισμα.

Μια λέξη αρκεί. Οι γύρω σου να ψάχνουν τρόπο να προστατευτούν απ'τη βροχή μα εσύ να νοιώθεις άπλετο φως να σε λούζει.

Μια λέξη αρκεί. Μια.

Καλημέρα

[Ballon Girl]

Επαλληλία: ΙΙΙ. το Κύμα

Έπειτα από αρκετή ώρα οδήγησης κι έχοντας διεκπεραιώσει ο Αντώνης την αποστολή του, μαζί με  τη Χρύσα έκατσαν στο ταβερνάκι του κυρ Μανόλη. Πάνω στη θάλασσα, μακριά από την πολυσύχναστη Κιτροπλατεία και την τουριστική λίμνη του Αγίου Νικολάου. Το σοκ ομολογουμένως που έπαθαν, όταν συναντήθηκαν στην αίθουσα αφίξεων έπειτα από την τηλεφωνική τους συνομιλία, ακόμα δεν το'χαν ξεπεράσει. Αυτές οι απίθανες συμπτώσεις που νομίζεις οτι συμβαίνουν μόνο σε ταινίες.

Μιλούσαν ασταμάτητα. Για όλα και για τίποτε. Για πολλά και για κανένα. Από εγωισμό, κανείς δεν αποκάλυψε τις σκέψεις και ματιές πριν συστηθούν στο Νίκος Καζαντζάκης.

      -Ο... ο κύριος Δεληγιάννης;
      -Αντώνης.
      -Α... Χρύσα. Χάρηκα.

Και τώρα κάθονται αντικριστά, καταβάλλοντας προσπάθεια να δείξουν χαλαροί κι αδιάφοροι, επιβεβαιώνοντας τον στίχο της Λίνας Νικολακοπούλου σημασία δε μου δίνεις και τρελαίνεσαι. 

       -Τί ευτυχία να αγναντεύεις την θάλασσα. Είσαι πολύ 
        τυχερή που ζείς σ'ένα παραθαλάσσιο μέρος.
       -Ναι, ο ανοιχτός ορίζοντας κι αυτό το γαλάζιο...
        Δεν περιγράφονται με λέξεις. Και μου'χαν λείψει τον 
        τελευταίο καιρό στην Αθήνα.
       -Κι αυτός ο ήχος από το κύμα που σκάει πάνω στα βράχια.
       -Αυτή όμως η εικόνα δε σου βγάζει μια ματαιότητα;
       -Ματαιότητα;
       -Ναι, τα κύματα καταφέρνουν να ταξιδέψουν τόσα μίλια 
        για να θρυμματιστούν τελικά βάναυσα πάνω στα βράχια.
      -Κατάφεραν όμως να φτάσουν στον προορισμό τους. 
       Εξάλλου στο ταξίδι τους δεν ήταν μόνα. Και σκέψου κι 
       εκείνα τα τυχερά που συναντήθηκαν τυχαία και υπό 
       κατάλληλες συνθήκες, έτσι ώστε να ενώσουν τις δυνάμεις 
       τους. Ένα άθροισμα, μια συμβολή, μια επαλληλία 
       κυμάτων...

Η Χρύσα ήταν έτοιμη να διαφωνήσει. Κάτι πήγε να πει, που θυμήθηκε απ'το σχολείο, για τα μηχανικά κύματα και την μεταφορά ενέργειας και ύλης. Μα σταμάτησε. Μαλάκωσε. Γύρισε και κοίταξε τον Αντώνη μες στα μάτια. Στα ήρεμα καστανοπράσινα μεγάλα μάτια του. Χαμογέλασε.

       -Ήντα να σας κεράσουμε; Να βάλω μια ρακή; Κι έχω και 
         φρέσκο καρπούζι, ω το παντέρμο ωραίο.
       -Α, ξέρετε είμαι κουρασμένος από ταξίδι και δε θα'θελα να πιω...

Η Χρύσα άνοιξε διάπλατα τα μάτια της προσπαθόντας να κάνει νόημα στον Αντώνη. Εκείνος απλά σταμάτησε την πρότασή του βλέποντας τον ηλιοκαμμένο κυρ Μανόλη να τον κοιτάζει με  βλέμμα κάτι μεταξύ απορίας και αποδοκιμασίας.

       -Νεαρέ, ο παππούς μου όταν ήμουνε κοπέλι μου'λεγε: 

       Όντε στο δίνουν το πράγμα, παίρνε το!

       Μιχάλη! Ε μωρέ Μιχάλη! Φέρε επαέ μια ρακή για το μουσαφίρη μας! 
       Άντε στην υγειά μας και πάντα με το καλό να σμίγουμε.

Ήρθε και το φρέσκο καρπούζι, κατέβηκε με περισσή ευκολία η παγωμένη ρακή, η ώρα πέρασε και ο Αντώνης έπρεπε σιγά σιγά να πάρει τον δρόμο της επιστροφής. Το πάρτυ στο Balux το'χε ήδη ξεχάσει. Η σκέψη να μην επέστρεφε Αθήνα εκείνο το βράδυ, είχε περάσει σίγουρα αρκετές φορές απ'το μυαλό του.

       -Να πάτε στην ευχή του Θεού και με το καλό να μας ξανάρθετε!
       -Τώρα που έμαθα το δρόμο εγώ να'στε σίγουρος οτι θα 
        σας ξανάρθω! Να'στε καλά, σας ευχαριστούμε πολύ για όλα.
       -Ευχαριστούμε κυρ Μανόλη!
       -Να'σαστε καλά μωρέ κοπέλια. Και θα σας πω δυο 
        μαντινάδες να βάλετε καλά στο νού σας:

Γιάϊντα τ'αμοναχό δεντρί ποτέ καρπό δε κάνει;

Γιατί το δέρνει η μοναξά, παράπονο το πιάνει.

Μα σαν είναι δυο δεντρά μαζί, ως κι αν τα δέρνει η μπόρα

φιλιούνται κι αγκαλιάζονται χίλιες φορές την ώρα.

Επαλληλία: ΙΙ. η Χρύσα

    Η Χρύσα σωριάζεται στην πρώτη άδεια θέση που βλέπει μπροστά της. Αυτές τις καλοκαιρινές διακοπές, πίσω στο πατρικό της, τις λαχταρούσε εδώ και μήνες. Η τελευταία βδομάδα όμως δεν ήταν και η καλύτερή της. Ξεκίνησε με το απόγευμα της Δευτέρας πού την πήραν τηλέφωνο από το δικηγορικό γραφείο που είχε δώσει συνέντευξη. 

    Δεσποινίς Μαθιουδάκη, σας ευχαριστούμε πολύ για το ενδιαφέρον σας να εργαστείτε στην εταιρία μας. Το βιογραφικό σας είναι πραγματικά αξιόλογο, δυστυχώς όμως τελικά δεν θα΄χουμε την χαρά να συνεργαστούμε μαζί σας. Σας ευχόμαστε κάθε καλύτερο.

     Στεναχωρήθηκε, το πήρε κατάκαρδα, βγήκε για μια μπύρα με την Αγγελική και τον Βασίλη στο Polis, συζήτησαν για την ανεργία που μαστίζει γύρω τους, τους φίλους τους, τη γενιά τους. Δεν ένοιωσε καλύτερα. Είδε όμως οτι δεν είναι η μόνη, ότι τα πράγματα είναι δύσκολα, είναι ακόμα η αρχή και πρέπει να παλέψει, να μη το βάλει κάτω. "Καλοπελεκημένη πέτρα ποτέ δεν χάνεται" της έλεγε πάντα η μητέρα της. Γι'αυτό και η Χρύσα είχε επενδύσει στις σπουδές της. Νομική Αθηνών με υποτροφία από το ΙΚΥ και ένα εξάμηνο στo Juristische Fakultät der Universität Heidelberg μέσω προγράμματος Erasmus. Παρόλα αυτά χτες βγήκαν τ'αποτελέσματα του τελευταίου της μαθήματος για το πτυχίο. Εφαρμογές Πολιτικής Δικονομίας. Κόπηκε με 4.
      Μα με 4; Να κοπώ με 4; Τρείς φορές το έχω δώσει αυτό το μάθημα. Ήθελα να βρω και δουλειά, εδώ δε μπορώ να πάρω πτυχίο.  "Χρύσα, παιδί μου, η ζωή σου ανήκει. Το μόνο που θέλω είναι να σε βλέπω να προοδεύεις". Τώρα τί θα πώ στον πατέρα μου; Πλήρωσε μου για άλλον ένα χρόνο τα ενοίκια παρόλο που κι εσύ ζορίζεσαι και οι δουλειές στον Άγιο Νικόλαο δεν πάνε καλά.
     Μια καταιγίδα σκέψεων και συναισθημάτων πλημμύρισε τα καστανά της μάτια και κύλησε σαν χείμαρος στα ροδαλά της μάγουλα. Είναι οι στιγμές που ξυπνάει το απροστάτευτο παιδί μέσα σου, αναζητώντας μάταια την απάνεμη αγκαλιά της μάνας, να πέσεις μέσα και να κοιμηθείς σαν σε χειμερία νάρκη κι όταν ξυπνήσεις γύρω σου να είναι Άνοιξη. Η Χρύσα προσπάθησε πότε με τη λογική και πότε με τεχνάσματα ανοίγοντας διάπλατα τα μάτια και αναπνέοντας βαθιά κοιτώντας το ταβάνι, να σταματήσει τους λυγμούς της.
       Σύνελθε σε βλέπει κόσμος. Να, ο νεαρός απέναντι ήδη μ'έχει καρφώσει με το βλέμμα του. Κι είναι κι ωραίο παιδί. Κι είμαι κι εγώ στα μαύρα μου τα χάλια, ντύσιμο ό,τι βρήκα μπροστά μου, άβαφτη, αχτένιστη και μες στη κλάψα. Νομίζω στο iPad αυτή τη στιγμή το παλικάρι συνειρμικά πατάει το delete. Δε μας παρατάνε κι οι άντρες, τον χαβά τους έχουμε όλη μέρα να φτιάχνουμε τα νύχια μας. Τέτοιος τύπος φαίνεται, κουστουμαρισμένος, καλογυμνασμένος, κατηγορία Α. Σιγά μην κοιτάξει ο Α την Β. Ποιά Β, κατηγορία Ω είμαι. Θα μπορούσε πάντως ο κύριος Α αφού με βλέπει να σπαράζω, να μου δώσει έστω ένα χαρτομάντηλο. Δε φταίει αυτός, έχουμε πια γίνει τόσο απρόσωποι. Γύρω μας υπάρχει κόσμος που χρειάζεται έστω το χαμόγελό μας κι εμείς βυθιζόμαστε στον μικρόκοσμό μας χωρίς να βλέπουμε, χωρίς ν'ακούμε, χωρίς να νοιώθουμε.
    Το παράπονο της Χρύσας μεγάλωνε όλο και περισσότερο. Κάποια στιγμή συνειδητοποίησε οτι ο περισσότερος κόσμος είχε σηκωθεί και είχε αρχίσει να επιβιβάζεται. Ο Α. είχε εξαφανιστεί από το οπτικό της πεδίο. Με την αστυνομική της ταυτότητα και την κάρτα επιβίβασης στάθηκε από τους τελευταίους στην ουρά να περάσει μέσα. Θέση 23Α. Εισερχόμενη, με την άκρη του ματιού της, είδε τον Α. να κάθεται στις πρώτες σειρές και να την παρατηρεί. Ντράπηκε, αναρωτήθηκε τί θα σκέφτεται γι'αυτήν στην κατάσταση που την είδε στην αίθουσα αναμονής. Προχώρησε, σήκωσε τον επιβάτη του διπλανού της καθίσματος για να περάσει στην θέση της, προσδέθηκε κι έγειρε το κεφάλι κοιτώντας έξω απ'το παράθυρο. Σύντομα, αφού απογειώθηκαν, την πήρε ο ύπνος.
      Φτάσαμε; Κιόλας; Κοιμήθηκα για τα καλά. Η Ντία! Ένας ξερός βράχος κι όμως το αίσθημα της ασφάλειας με γεμίζει κάθε φορά που την αντικρίζω. Σχεδόν άδειασε το αεροσκάφος, προχώρα Χρύσα. Κι είναι ανοιχτή μόνο η μπροστινή έξοδος. Κοίτα εδώ τί αφήνει ο καθένας πίσω του, ανοιγμένες συσκευασίες μπισκότων, πλαστικά ποτηράκια, εφημερίδες, πολλές εφημερίδες, σημειώσεις, ένας φάκελος δικογραφίας... τί;;; φάκελος δικογραφίας; αυτό είναι πάρα πολύ σοβαρό! Πού είναι μια αεροσυνοδός;
       Η Χρύσα άρπαξε τον φάκελο και κατευθύνθηκε με ταχύ βήμα προς την έξοδο. Υπήρχε ακόμα μια αεροσυνοδός έξω απ'την πόρτα στην σκάλα αποβίβασης. Οι τουρμπίνες δούλευαν ακόμα προκαλόντας τόσο θόρυβο που η επικοινωνία ήταν αδύνατη.
         -Καλή σας μέρα.
         -Ξέρετε βρήκα αυτό τον φάκελο.
         -Παρακαλώ προχωρήστε να προλάβετε το λεωφορειάκι.
         -Ναι αλλά κάποιος επιβάτης...
         -Δεν σας ακούω!
Καλά δεν θα συνεννοηθούμε ποτέ. Εξάλλου έχει την σφραγίδα του δικηγόρου με κινητό τηλέφωνο επικοινωνίας. Θα τον καλέσω εγώ.
      Κατέβηκε την σκάλα και άνοιξε το κινητό της. Μέχρι να ενεργοποιηθεί και να βρεί σήμα, μπήκε στο λεωφορείο. Αρχίζει να πληκτρολογεί τον αριθμό του κινητού.
          -Παρακαλώ;
          -Ναι, γειά σας. Ο κύριος Δεληγιάννης;
          -Ο ίδιος.
          -Έχω στα χέρια μου έναν φάκελο που νομίζω σας ανήκει.
          Ήμουν επιβάτης της πτήσης από Αθήνα προς...
          -Πού βρίσκεστε αυτή τη στιγμή;
          -Τώρα περιμένω να πάρω την βαλίτσα μου και...
          -Ωραία, σας παρακαλώ πολύ, μπορώ να σας περιμένω στην
          έξοδο;

Επαλληλία: I. o Αντώνης

-Για την διαπλάτυνση του δρόμου το οικόπεδο χρειάζεται να απαλλοτριωθεί, έχουμε τον φάκελο με το τοπογραφικό και χρειάζεται να γίνει έλεγχος στο υποθηκοφυλακείο.

-Και πού υπάγεται η περιοχή Σίι... Σίσσυ; Της γνωστής αυτοκράτειρ...

-χμ,M! Σίσι, Δήμος Βραχασίου, υποθηκοφυλακείο Νεαπόλεως, νομός Λασιθίου. Τί με κοιτάς; Παρασκευή αύριο κατεβαίνεις Κρήτη και θα πρέπει να μας στείλεις την αναφορά σου με φαξ αυθημερόν! Λοιπόν, η Νάντια σου έκλεισε εισητήρια, πετάς με την πρώτη πρωινή και επιστρέφεις το βράδυ, δε θυμάμαι τώρα ακριβώς θα στα στείλει με e-mail. Α, και θα σου δώσει κι ένα τηλέφωνο ενοικιαζόμενων αυτοκινήτων από το αεροδρόμιο, πάρε τους για κανά FIATάκι, γιατί με τα ΚΤΕΛ δε θα βγάλεις άκρη.

    Τί ώρα επιστρέφω; 21.50!!! Όχι ρε παιδιά, θα χάσω τα γενέθλια της Λίνας στο Balux. Θα μπορούσα βέβαια να το πάρω σερί και να φύγω από Σπάτα κατευθείαν για Γλυφάδα. Αλλά, ναι οκ, δε μπορώ να κατέβω για δουλειά όλη μέρα με τα ίδια ρούχα και... ασ’τα να πάνε, α ρε Λίνα και στο’χα πεί καν’τα το Σάββατο καλύτερα.
    Ο Αντώνης έφυγε χαράματα από το σπίτι, πήρε έναν καφέ από την οδό Μαρασλή και κατέβηκε Ευαγγελισμό να πάρει το μετρό. Είναι 07.15 π.μ., έχει ήδη περάσει τον έλεγχο και περιμένει παίζοντας με το iPad να ανακοινωθεί η επιβίβαση για την πτήση των 07.40 από Αθήνα για Ηράκλειο. Ανάμεσα στον πρωινό λήθαργο και τον ανατέλλοντα ήλιο που τον χτυπάει από τη τζαμαρία της αίθουσας αναμονής, μια σκυθρωπή κοπέλα με καστανά ίσια μαλλιά από το απέναντι κάθισμα του τραβάει την προσοχή. Φοράει τζην, μαύρο φανελάκι, πέδιλο με πράσινο πεντικιούρ και ασορτί μανικιούρ.
     Μα τί κάνει; Κλαίει; Πωωω, φυσάει και τη μύτη της, βοήθεια! Ελπίζω να μη κάθεται δίπλα μου στ'αεροπλάνο. Στάνταρ την παράτησε ο "καλός" της κι έχει ξεσπάσει τώρα σε λυγμούς. Αχ, μικρά κι αθώα κοριτσάκια, μεγαλώνετε και συνειδητοποιείτε οτι ο έρωτας δεν είναι σαν τα παραμύθια της Disney, εσείς οι  πριγκίπισσες κι εμείς οι ιππότες που σκοτώνουν δράκους κι έχουν μάτια μόνο για εσάς. Ρε, αυτή κλαίει ακόμα. Έχουν πρηστεί τα μάτια της. Κι είναι τόσο όμορφες οι γυναίκες όταν κλαίνε... Κοκκινίζουν τα μάγουλα, τα χείλη. Μπας και της έχει συμβεί της κοπέλας κάτι σοβαρό; Κανά πρόβλημα υγείας; Μήπως να της μιλήσω; Ε, ψιτ εσύ! Πώς να την λένε; Ας πούμε η άγνωστη Χ. Λοιπόν, τί να της πω; Δεσποινίς Χ. η ζωή είναι ωραία, έλα μη στεναχωριέσαι, κανείς δε πέθανε από έρωτα, την υγειά μας να'χουμε... Όχι ασε, θα πω καμιά βλακεία και θα τα κάνω χειρότερα. Άσε που μπορεί να την τρομάξω. Ωραίο νύχι πάντως. Κι αυτό το κρεμαστό που φτάνει μέχρι το στήθος... Μα τί λέω πρωί-πρωί; Δε την παλεύω κι εγώ μου φαίνεται.
    Από τα μεγάφωνα ανακοινώθηκε η έναρξη επιβίβασης της πτήσης. Ο Αντώνης φύλαξε το iPad στην δικηγορική του τσάντα και σηκώθηκε απ'τους πρώτους. Κάνοντας τον αδιάφορο προχωρούσε βήμα βήμα στην ουρά, μα ευχόταν να είχε μάτια στην πλάτη του να δεί τί κάνει η άγνωστη Χ. Στο αεροπλάνο βρίσκει αμέσως την θέση του. 6F. Βγάζει τον φάκελο της δικογραφίας και φυλάει την τσάντα στο ντουλαπάκι των χειραποσκευών. Αφού δένει τη ζώνη παρακολουθεί έναν-έναν τους επιβάτες που εισέρχονται. Η άγνωστη Χ. δεν άργησε να εμφανιστεί, είχε σκουπίσει τα δάκρυά της μα τα μάτια της ήταν ακόμα πρησμένα. Ο Αντώνης ακολούθησε με το βλέμμα του την Χ. μα εκείνη ούτε που φάνηκε να τον προσέχει, ήταν ακόμα σκυθρωπή βυθισμένη στις σκέψεις της.
            -Εσείς, παρακαλώ, τί θα θέλατε;
            -Ένα χυμό πορτοκάλι. Ευχαριστώ.
     Κατά την διάρκεια της πτήσης ο Αντώνης άλλοτε ξεφύλλιζε το περιοδικό της αεροπορικής εταιρίας κι άλλοτε χάζευε απ'το παράθυρο το Αιγαίο. Το μυαλό του όμως τριγυρνούσε στην άγνωστη Χ. Αμφιταλαντευόταν αν ο λόγος ήταν έλξη λόγω εξωτερικής εμφάνισης ή ανησυχίας ως προς τον συνάνθρωπο που βλέπεις δίπλα σου να καταρρέει. Το είχε μετανοιώσει που δεν της μίλησε. Μα τώρα ήταν αργά. Στη βράση κολλάει το σίδερο.
      Η προσγείωση στο "Νίκος Καζαντζάκης" ήταν όπως πάντα με τα φρένα στο φούλ, λίγο ακόμα και πέφτουν πάνω στις φυλακές της Αλικαρνασσού. Ο Αντώνης σηκώθηκε από τους πρώτους να αποβιβαστεί. Έριξε μια τελευταία ματιά προς το πίσω μέρος του αεροσκάφους αλλά μάταια, η άγνωστη Χ δε φαινόταν πουθενά. Κατά την μεταφορά στο αεροδρόμιο άνοιξε το κινητό τηλέφωνο. Μια κλήση και δυο μηνύματα. Η μέρα είναι ηλιόλουστη, η θάλασσα λάδι και ο Αντώνης μόλις αναρωτήθηκε γιατί δεν πήρε μαζί του το μαγιώ του. Φτάνει στην έξοδο. Πρέπει να καλέσει τον υπάλληλο των ενοικιαζόμενων αυτοκινήτων για να συναντηθούν.
     Πού την είχα βάλει την εκτύπωση του e-mail με τα στοιχεία του; Όχι, δεν είναι στη μπροστά θήκη... Ούτε στην άλλη... Α, ναι μωρέ μες στο φάκελο το'χα βάλει κι αυτό όταν έφυγα απ'το γραφείο. Φάκελος, φάκελος... Πού είναι ο φάκελος;;;
     Κρύος ιδρώτας ξαφνικά λούζει τον Αντώνη. Η αμήχανη στιγμή που οι παλμοί της καρδιάς αυξάνονται και το αίμα νοιώθεις ν'ανεβαίνει στο κεφάλι μουδιάζοντας τη σκέψη. Ξαφνικά χτυπάει το κινητό του τηλέφωνο. Άγνωστος αριθμός. Διστάζει.
              -Παρακαλώ;


      

Φυγή

Κάτι λείπει. Το αισθάνεσαι. Κάποιο συστατικό από τη συνταγή που αυτό το ευπαρουσίαστο gourmet πιάτο δεν καταφέρνει να ικανοποιήσει τη γεύση σου. Τί λείπει; Βρίσκεις δουλειά, κερδίζεις χρήματα, πάλι κάτι λείπει. Αγοράζεις ρούχα, Blackberry κι επιτέλους εκείνη τη κόκκινη εσπρεσσομηχανή. Πας γυμναστήριο, συμμετέχεις σε κοινωνικές εκδηλώσεις και κάνεις tag τον εαυτό σου σε φωτογραφίες στο facebook. Πηγαίνεις σε συναυλίες, βγαίνεις με φίλους, πίνεις, χορεύεις, διασκεδάζεις, γνωρίζεις νέο κόσμο, κάνεις σχέσεις. Ανταλλάσεις απόψεις στο twitter και μοιράζεσαι τις εμπειρίες σου με άλλους bloggers. Οργανώνεις εκδρομές, πηγαίνεις ταξίδια, γυρνάς όλο το κόσμο, αποδράς βλέποντας άλλα μέρη, άλλους ανθρώπους, άλλες εικόνες, ήχους, ευωδιές. Κι όμως πάλι κάτι λείπει. Κάτι σε τρώει μέσα σου.

Ό,τι καινούργιο κι αν προσθέσεις στο περιβάλλον σου, ό,τι κι αν αλλάξεις εξωτερικά, πέραν από αλλαγή στη διάθεσή σου και παρωδικό εφησυχασμό το αίσθημα του ανικανοποίητου συνεχίζει να σε στοιχειώνει. Το περιτύλιγμα δεν αρκεί, χρειάζεσαι την ουσία. Αν δεν νικήσεις τους δαίμονες που κουβαλάς κι αν δεν επουλώσεις τις εσωτερικές σου πληγές θα παραμείνεις ένα σφουγγάρι με φραγμένους πόρους που ό,τι κι αν του προσφέρουν εκείνο αδυνατεί να το απορροφήσει και να γεμίσει το κενό του.

Και κάπου εκεί, περπατώντας βράδυ στο μόλο, πλησιάζοντας τον φάρο, με τα αεροπλάνα να απογειώνονται συνεχώς πάνω απ'τη πόλη, θυμήθηκες το fortune cookie που σου'τυχε σ'ένα κινέζικο στο Manly:

"Your discontent will inspire you to greater success."

Success, happiness or failure? Δε σου μένει παρά να συνεχίσεις την αναζήτηση...

The girl with the bicycle by Alexi Zaitsev

Σημείο καμπής

Ξημερώνει. Στη Beauregard Avenue δεν ακούγεται τίποτα πέραν του ήχου από τα ροδάκια της βαλίτσας κυλιόμενη στο τσιμεντένιο πεζοδρόμιο. Ο σιδηροδρομικός σταθμός του Fribourg απέχει λιγότερο από 300 m. Παρότι η Βέρνη είναι η πρωτεύουσα της Ελβετίας, τα σημαντικά διεθνή αεροδρόμια της βρίσκονται στη Ζυρίχη και τη Γενεύη. Έτσι από το Fribourg για απ'ευθείας πτήση στην Αθήνα βολεύει το αεροδρόμιο της Γενεύης. Η αμαξοστοιχία ξεκινά στις 06:30. Fribourg - Lausanne - Geneva - Geneva Airport. 1 ώρα και 30 λεπτά ακριβώς.

Σιγά σιγά ο ήλιος ανατέλλει, ζεσταίνοντας την ατμόσφαιρα και διαλύοντας την πρωινή πάχνη. Αρχίζει να φαίνεται απ'το παράθυρο η διαδρομή που ακολουθείται διασχίζοντας το καντόνι του Fribourg. Απέραντο πράσινο, λόφοι, κοιλάδες, λίμνες, αγελάδες, παντού αγελάδες. Ηρεμία. Ηρεμία στα όρια της μονοτονίας. Τόση τάξη και τόση καθαριότητα. Σε σημείο να μοιάζει σαν ψεύτικη, λες και δε ταξιδεύεις σε μια χώρα που ζουν άνθρωποι αλλά σ'ένα σκηνικό ταινίας, σ'ένα κουκλοθέατρο.

Κάπου στα μισά της διαδρομής το οπτικό πεδίο περιορίζεται και πάλι από τα εκατοντάδες πανύψηλα έλατα καθώς το τρένο διασχίζει ένα δάσος. Κι ύστερα. Στο τέλος του δάσους, φτάνεις σ'ένα γεωγραφικό σημείο καμπής. Τα δέντρα γύρω εξαφανίζονται και βρίσκεσαι με μια απότομη πλαγιά κάτω απ'τα πόδια σου, κατάφυτη από αμπελώνες που κατεβαίνουν κλιμακωτά και καταλήγουν σ'έναν μεγάλο υδάτινο ορίζοντα περιτριγυρισμένο από τα αλπικά βουνά. Είναι η Lac Leman, μια από τις μεγαλύτερες λίμνες της Ευρώπης, μοιρασμένη ανάμεσα σε Ελβετία και Γαλλία, γνωστή και ως Lake Geneva αφού η πόλη της Γενεύης είναι κτισμένη στο δυτικό της άκρο.

Αμπελώνες στη lac Leman.

Αυτή η όμορφη εναλλαγή τοπίου, χωρίς κανένα στοιχείο να στο'χει διαμηνύσει, είναι εξαιρετικά αναζωογονητική. Και στη ζωή άλλωστε οι μικρές και ξαφνικές εκπλήξεις είναι που τη κάνουν πιο περιπετειώδη, πιο ενδιαφέρουσα. Κατηφορίζοντας τη πλαγιά και φτάνοντας στις όχθες της λίμνης, είναι εκεί κτισμένη η Λωζάνη, μια όμορφη μικρή πόλη κι όμως τόσο γνωστή είτε λόγω του κομβικού εμπορικού της ρόλου είτε ως τουριστικό θέρετρο. Από τη Λωζάνη το αεροδρόμιο της Γενεύης απέχει 45 λεπτά με το τρένο. Εκεί η πτήση της Ολυμπιακής περιμένει να αναχωρήσει από τη δροσερή και εύφορη κεντρική Ευρώπη και να μεταβεί στο ξερό, βραχώδες, κι όμως γεμάτο ζωντάνια Αιγαιωτικό τοπίο.

Είναι στιγμές που μια κίνηση είναι αρκετή ν'αλλάξει δραματικά τη ζωή μας. Μια πτήση, μια τηλεφωνική συνδιάλεξη, μια ερώτηση, μια μπύρα, μια λέξη, μια σιωπή. Πράγματα που μπορούμε πολύ εύκολα να κάνουμε κι όμως έχουν τεράστια δύναμη να μας ανατρέψουν το σκηνικό. Να βρεθούμε από στιγμή σε στιγμή σ'ένα απότομο σημείο καμπής της ζωής μας. Η σημαντικές αλλαγές στη ζωή είναι συνήθως συνδεδεμένες με πολύωρες διαβουλεύσεις, εσωτερικές αναζητήσεις και αποφάσεις κατόπιν ώριμων σκέψεων. Κι όμως ο αυθορμητισμός, η ειλικρίνεια και οι πράξεις χωρίς σχέδιο, χωρίς πολύπλοκη σκέψη μπορούν τελικά να έχουν εξίσου ή και μεγαλύτερα αποτελέσματα. Σίγουρα πιο αληθινά.

Συναισθήματα υπάρχουν.

Βουλιάζεις κάθε μέρα απ'τα προβλήματα. Βάλλεσαι από παντού. Ο κόσμος που συναναστρέφεσαι, οι ειδήσεις στη τηλεόραση, οι απόψεις στα social networks. Χάνεσαι στις σκέψεις σου. Χτίζεις ένα κάστρο γύρω σου για να προστατευτείς. Αποξενώνεσαι μέρα με τη μέρα. Όμως υπάρχει δίπλα σου κάποιος που ουρλιάζει και δεν ακούς, η ψυχή του κλαίει και δεν ακούς, μπορείς να τον βοηθήσεις αλλά εσύ δεν ακούς. Είναι ο γείτονάς σου, πες του μια καλημέρα. Είναι ο πεζός στο δρόμο, δωσ' του προτεραιότητα. Είναι ο συνάδελφός σου, χαιρέτησέ τον. Είναι η υπάλληλος στο super market, χαμογέλασέ της. Είναι η θεία σου από το χωριό, παρ'την ένα τηλέφωνο. Είναι η 6χρονη ανιψιά σου, διάβασέ της ένα παραμύθι. Είναι ο φίλος σου ο Μήτσος, πες του να πάτε για μια μπύρα. Είναι η σύντροφός σου, δωσ'της μια ζεστή αγκαλιά. Μπορείς να κάνεις οικονομία στα χρήματα, στο φαγητό, στα ρούχα, στη βενζίνη, στα τσιγάρα. Μη κάνεις οικονομία στα συναισθήματά σου. Μη τα σφίγγεις μέσα σου να σε πνίγουν. Άφησέ τα ελεύθερα, σα χείμαρρος να σε ξεπλύνουν. Αν θες να λέγεσαι άνθρωπος.

Φαιός λαβύρινθος

Sagrada Familia Staircase

Η Jasna Goranovic έζησε όλη της την ζωή στο Βελιγράδι. Γεννήθηκε, μεγάλωσε, πήγε σχολείο, ερωτεύτηκε και παντρεύτηκε τον Dusan Goranovic, έγινε μάνα φέρνοντας στον κόσμο την Sonja και τον Ivan. Ψηλή γυναίκα, γεροδεμένη, πάντα χαμογελαστή, πάντα έτοιμη να προσφέρει. Δεν είναι μεγάλη στην ηλικία, μόλις 62 ετών, κι όμως τα χρόνια έχουν χαράξει ανεξίτηλα το πέρασμά τους πάνω στο πρόσωπό της.

Σάββατο απόγευμα και η κυρία Goranovic κάθεται στην αναπαυτική της πολυθρόνα στο σαλόνι, δίπλα στο παράθυρο. Παρακολουθεί με υπομονή το κόσμο να περνοδιαβαίνει την οδό Kosovska σαν κάποιον να περιμένει να φανεί, σαν κάτι να θέλει συμβεί και να την ξυπνήσει από τον λήθαργο. Στο μικρό της διαμέρισμα αν και ζεί μόνη της, κάθε μέρα εκτός τις Κυριακές την φροντίζει και της κρατάει συντροφιά μια γυναίκα από τις 10.00 το πρωί μέχρι τις 17.00 το απόγευμα. Το πρόβλημά της δεν είναι κινητικό. Πηγάζει από μέσα της. Μια καταιγίδα συναισθημάτων που συσσωρεύονται στο λαβύρινθο του μυαλού της και τη μπερδεύουν, την αφοπλίζουν.

20 Μαϊου 1999. Η κόρη της η Sonja 23 ετών τότε, ήταν νοσοκόμα στo Dragisa Misovic Hospital. "Μητέρα μη με περιμένετε για φαγητό σήμερα. Έχουμε πολλούς τραυματίες, δε ξέρω τί ώρα θα επιστρέψω.". Η Sonja δεν επέστρεψε ποτέ. Ήταν ένα από τα θύματα της βόμβας που έπεσε από τις νατοϊκές δυνάμεις. Παράπλευρη απώλεια. "Ήταν ένα τραγικό μας λάθος. Ζητάμε ειλικρινά συγνώμη από τις οικογένειες των θυμάτων.". Συγνώμη. Με μια συγνώμη και μια σύνταξη, εμπρός, επουλώστε τις πληγές σας, ξαναχτίστε την ζωή σας από τα συντρίμια. Μετά και τη ξαφνική απώλεια του συζύγου της τον περασμένο Μάρτιο, η Jasna Goranovic πλέον δεν άντεξε. Κατέρρευσε περνώντας μια λεπτή γραμμή χωρίς επιστροφή.

-Κυρία Goranovic, είστε έτοιμη; Ήρθε ο κύριος Ivan!

-Ήρθε ο σωφέρ μου; Επιτέλους, γρήγορα γιατί θα χάσουμε τη πτήση για Μόσχα.

Σήμερα είχε γενέθλια η κόρη του γιού της. Ο Ivan δεν ήθελε να την ταράζει. Προσπαθούσε πάντα να της μιλάει γλυκά, αποφεύγοντας να πηγαίνει κόντρα στα λεγόμενά της.

-Ω, Jasna! Είσαι μια κούκλα σήμερα.

-Σας ευχαριστώ. Πήγα χτες για ψώνια με τη μητέρα μου κι αγόρασα αυτή τη φούστα. Παρακαλώ καθήστε, να σας κεράσουμε ένα κουλουράκι; Μόλις τα έβγαλα από το φούρνο.

-Όχι δε θα καθήσω, μας περιμένουν στο πάρτυ γενεθλίων. Δεν είναι σωστό να αργήσουμε.

-Πάρτυ γενεθλίων; Αχ, τί καλά! Ποιός έχει γενέθλια;

-Μια μικρή σου φίλη που σ'αγαπάει πολύ και σε περιμένει να σβήσετε μαζί τα κεράκια.

-Τί γλυκό. Κι εγώ την αγαπώ! Εμπρός λοιπόν, πάμε. Δε πρόλαβα να πάρω και δώρο για τα γενέθλια, αλλά θα της πάρω αύριο! Μια κόκκινη μεταξωτή κορδέλα για τα μαλλιά της......... Πώς τη λένε τη φίλη μου;

-Sonja.

Το χαμόγελο της Jasna πάγωσε. Το βλέμμα της καρφώθηκε στο άπειρο. Σαν ένα γκρί πέπλο να σκέπασε τα γαλανά της μάτια. Στο χώρο ακουγόταν μόνο το πήγαινε-έλα από το εκκρεμές του ρολογιού, σημάδι οτι ο χρόνος συνέχιζε να κυλά, ταξιδεύοντας πάντα μπροστά, χωρίς παύσεις, χωρίς πισωγυρίσματα ποτέ και για κανέναν.

-Sonja. Είχαμε κι εμείς κάποτε μια Sonja.